Musk: Amerikaanse overheid bepaalt Starlink-limiet voor Oekraïens leger, niet hijzelf

Elon Musk zei op 14 oktober dat de Amerikaanse overheid bepaalt hoe snel het militaire Starlink-pakket Starshield in Oekraïne nog verbinding mag houden, niet hijzelf. Starshield is eigendom van en wordt aangestuurd door de Amerikaanse overheid, zei hij; uiteindelijk beslissen Amerikaans militair personeel en de Amerikaanse president over de snelheidsgrens. Musk weigerde de limiet zelf op te heffen. Een commercieel bedrijf moet zich volgens hem niet mengen in offensieve militaire operaties; Starlink is er voor civiele en defensieve doeleinden, zei hij.

Vicepremier Mykhailo Fedorov, de Oekraïense minister van Digitale Transformatie, meldde dezelfde dag dat de verbinding van Starshield tot 160 kilometer per uur wordt hersteld. Daardoor kunnen stoot- en onderscheppingsdrones volgens hem weer opstijgen. Fedorov drong aan op volledige opheffing van de snelheidslimiet voor het militaire pakket.

Het ministerie van Defensie van Oekraïne meldde al tegen de avond van 14 oktober dat de verbindingskwaliteit van Starshield bij snelheden tot 160 kilometer per uur was verbeterd. De beperking zelf bleef volgens het ministerie wel van kracht. Voor eenheden die boven die grens vliegen of rijden, veranderde er op dat moment dus nog niets.

SpaceX had de beperking in de nacht van 13 op 14 oktober ingevoerd, zonder waarschuwing vooraf. Oekraïense eenheden meldden dat de verbinding van Starshield daardoor al wegviel bij snelheden tussen 72 en 161 kilometer per uur, afhankelijk van het toestel. Drones en voertuigen die sneller reden of vlogen dan die grens, kwamen zonder satellietinternet te staan. Starshield is het militaire pakket van Starlink, waarmee het Oekraïense leger drones en voertuigen in het veld aanstuurt. Het gewone, civiele Starlink-abonnement kent de snelheidslimiet niet. SpaceX levert Starlink-terminals aan Oekraïne al vanaf de eerste weken van de Russische invasie. Het systeem groeide sindsdien uit tot een van de belangrijkste manieren voor het leger om drones op afstand te besturen en in het veld te communiceren, zeker waar mobiele netwerken door de oorlog zijn uitgevallen.

Volgens Oekraïense officieren staakten de strijdkrachten na de onaangekondigde beperking van 13 op 14 oktober al operaties op middellange afstand. Dat meldden ze aan Politico. Het ging onder meer om droneaanvallen op Russische logistiek en doelen tot 150 kilometer van het front, zoals bezet Donetsk en de Krim. Een commandant vergeleek de impact met een kernaanval op de eigen troepen. Dat soort operaties treft doelen achter de frontlijn, zoals aanvoerroutes en munitiedepots, als deel van de Oekraïense strategie om Russische logistiek te ontregelen.

President Zelensky vroeg Musk daarop publiekelijk om Starlink voor het Oekraïense leger weer volledig te activeren. Hij noemde de beperking een grote fout, die volgens hem mensenlevens kan kosten als aanvallen doorgaan terwijl de verbinding wegvalt. Zelensky zei te hopen dat het om een technische fout gaat en niet om een bewuste beslissing.

Fedorovs melding van het herstel tot 160 kilometer per uur volgde later diezelfde dag, zonder dat de snelheidsgrens zelf verdwijnt. Of en wanneer die grens helemaal wegvalt, hangt volgens Musk alleen af van een besluit van de Amerikaanse president.